به گفته پنج منبع آگاه از سازمان اطلاعات آمریکا، ایران در هفتههای اخیر تلاشهای خود را برای پلمپ انبار اورانیوم با غنای بالا، به طور چشمگیری افزایش داده و عمداً دهانه تونلها و ورودیها را با انفجار مسدود کردهاست.
به گزارش خبرآنلاین، سی ان ان در گزارشی اختصاصی نوشت: منابع اطلاعاتی ضمن اعلام این مطلب تاکید دارند در مقایسه با یک ماه قبل که ترامپ علنا تهدید کرد که به ارتشاش دستور حمله و توقیف اورانیوم را خواهد داد، امروز دسترسی به نیم تن اورانیوم غنی شده با درجه بالا، دشوارتر، خطرناکتر و زمانبر تر شده است.
بدین ترتیب استحکامات ایجاد شده توسط ایران بر پیچیدگی توافق پیشنهادی برای حذف و نابودی اورانیوم افزوده است و حالا این سوال مطرح است که چه کسی میتواند استخراج آن را انجام دهد؟
سی ان ان در گزارش خود نوشت نه هیئت دیپلماتیک ایران در سازمان ملل و نه کاخ سفید به سوالات این شبکه در این زمینه پاسخ ندادند.
این در حالی است که رئیس جمهور آمریکا بارها درباره امنیت اورانیومهای ذخیره شده و ارتباط آن با پایان جنگ و بازگشایی تنگه هرمزتاکید کرده است.
دیروز جمعه یکی از مقامات ارشد دولت ترامپ اطلاع داد که دو طرف به توافق نزدیکتر شده و ایران باید اورانیوم غنی شده خود را به آمریکا تحویل دهد. دیروز جمعه یکی از مقامات ارشد دولت ترامپ اطلاع داد که دو طرف به توافق نزدیکتر شده و ایران باید اورانیوم غنی شده خود را به آمریکا تحویل دهد. این مقام افزود طبق برنامه ریزی انجام شده این اورانیوم در محل خود نابود خواهد شد و سپس به خارج از ایران برده خواهد شد.
هرچند مقامات ایران و آمریکایی، هر کدام روایت خاص خود را از توافقنامه گفتهاند و اعلام برخی از مفاد آن از سوی تهران باعث خشم ترامپ در شبکههای اجتماعی شد، اما شرایط درباره این اورانیوم مشخص نیست.
به گفته کارشناسان حتی برای ایران نیز حذف این مواد دشوار و پرخطر خواهد بود، چراکه عملیات به تجهیزات سنگین حفاری و مین زدایی قبل از ورود نیاز دارد.
اسکات روکر، که از سال ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۱ ریاست دفتر حذف مواد هستهای اداره ملی امنیت هستهای را بر عهده داشته، در این باره گفت: «اگر این گزارش درست باشد، قطعاً بازیابی اورانیوم غنیشده با غلظت بالا را پیچیده میکند.»
به ادعای وی، این امر همچنین میتواند فرصتی برای ایران فراهم کند تا تلاشهای خود برای پایبندی به توافق را مبهم کند.
روکر گفت، اگر مذاکرهکنندگان «از ایران بخواهند که کل ذخایر را برای تأیید به یک مکان مرکزی بیاورد و در نهایت مواد را حذف یا رقیقسازی کند»، این امر مسئولیت دسترسی و «ارائه موجودی کامل» اورانیوم غنیشده را بر عهده تهران قرار میدهد.
روکر افزود: «در این سناریو، من نگران هستم که ایران ادعا کند که بخشی از اورانیوم غنیشده با غلظت بالا غیرقابل بازیابی است و ما اطمینان کامل نداریم که ایران نمیتواند در مقطعی از آینده به آن دسترسی داشته باشد.»
جامعه بینالمللی معتقد است که بیشتر ذخایر در تونلهای فروریخته در مجتمع هستهای اصفهان در مرکز ایران قرار دارد و برخی مواد اضافی در سایتهای دیگر نگهداری میشوند. جامعه بینالمللی معتقد است که بیشتر ذخایر در تونلهای فروریخته در مجتمع هستهای اصفهان در مرکز ایران قرار دارد و برخی مواد اضافی در سایتهای دیگر نگهداری میشوند.
سیانان پیش از این گزارش داده بود که ارتش در ماه مه آماده انجام عملیاتی برای توقیف مواد هستهای بود که در نهایت بسیار پرخطر تلقی شد و کنار گذاشته شد.
اما از آن زمان تاکنون، ایران سایتهایی را که گمان میرود اورانیوم غنیشده با غنای بالا را در خود دفن کردهاند، تقویت کرده است.
ترامپ پیش از این به ماهیت خطرناک بازیابی اورانیوم با زور اذعان کرده بود و در فاکس نیوز، در مورد اینکه ایرانیها هرگز قادر به دسترسی و بازیابی مواد هستهای دفن شده بدون ردیابی توسط اطلاعات ایالات متحده باشند، ابراز تردید کرده بود.
ترامپ به شان هنیتی، مجری فاکس در ماه مه در مورد سایت هستهای اصفهان گفت: "ما دقیقاً میدانیم چه اتفاقی میافتد. هیچکس حتی به آن نزدیک هم نشده است."
اما دو منبع خاطرنشان کردند که با بحث عمومی در مورد اورانیوم به عنوان یک هدف احتمالی، رئیس جمهور ممکن است انگیزهای برای ایران فراهم کرده باشد تا از داراییهای خود بهتر دفاع کند.
اکنون، حتی اگر توافق بین تهران و واشنگتن امضا شود، انتظار میرود مذاکرات فنی بیشتری برای تعیین جزئیات آینده برنامه هستهای ایران انجام شود.
خارج کردن اورانیوم از کشور احتمالاً مستلزم استقرار یک تأسیسات سیار تخصصی اورانیوم است که تحت نظر اداره ملی امنیت هستهای در آزمایشگاه ملی اوک ریج، تنسی، سازماندهی شده است.
سیانان پیش از این گزارش داده بود که جرد کوشنر و استیو ویتکاف، مذاکرهکنندگان ارشد آمریکایی، اوایل این ماه از این آزمایشگاه بازدید کردهاند.
اما حتی متخصصان برتر حذف هستهای جهان نیز برای تکمیل کار خود به زمان قابل توجهی نیاز دارند - ترامپ اوایل این ماه به خبرنگاران گفت که تکمیل این عملیات حداقل دو هفته طول خواهد کشید.
۴۲/۴۲