آخرین خبرهای تسنیم

به گزارش خبرگزاری تسنیم ، اگرچه خوزستان در سال‌های اخیر روزهای به مراتب آرام‌تری نسبت به بحران‌های گسترده ریزگردی دهه 90 تجربه کرده است اما ورود توده‌های گرد و غبار از عراق همچنان یکی از مهم‌ترین تهدیدهای زیست‌محیطی این استان به شمار می‌رود. پدیده‌ای که علاوه بر کاهش کیفیت هوا و تهدید سلامت شهروندان، بار دیگر موضوع کانون‌های خارجی گرد و غبار را به یکی از مطالبات اصلی مردم و مسئولان خوزستان تبدیل کرده است. در حالی که کارشناسان از نقش خشکسالی، بیابان‌زایی و کاهش آبگیری تالاب‌های منطقه در تشدید این پدیده سخن می‌گویند، نمایندگان خوزستان در مجلس نیز خواستار ورود جدی‌تر دستگاه دیپلماسی برای مهار کانون‌های گرد و غبار در کشورهای همسایه شده‌اند. با وجود وقوع چندین موج گرد و خاک در ماه‌های اخیر، مسئولان استانی معتقدند شرایط فعلی با روزهای بحرانی سال‌های پیش از 1397 و 1398 که غلظت گرد و غبار به رکوردهای بی‌سابقه رسیده بود، قابل مقایسه نیست. با این حال تداوم ورود ریزگردها از عراق نشان می‌دهد که حل این بحران بدون همکاری‌های منطقه‌ای و اقدامات مشترک میان کشورهای درگیر امکان‌پذیر نخواهد بود.
گرد و غبار بحرانی که همچنان ادامه دارد
خوزستان به دلیل همجواری با عراق و قرار گرفتن در مسیر توده‌های گرد و خاک غرب آسیا، همواره یکی از نخستین استان‌هایی است که تحت تأثیر ریزگردهای فرامرزی قرار می‌گیرد.در سال جاری نیز چندین هشدار هواشناسی درباره ورود توده‌های گرد و غبار با منشأ عراق صادر شده و برخی شهرهای استان با کاهش کیفیت هوا مواجه شده‌اند. هرچند مسئولان استانی تأکید دارند شدت این پدیده در مقایسه با سال‌های بحرانی گذشته کاهش یافته است، اما وقوع متناوب گرد و غبار همچنان یکی از دغدغه‌های اصلی مردم استان محسوب می‌شود.کارشناسان محیط زیست معتقدند بخش مهمی از کانون‌های گرد و غبار فعال در عراق طی سال‌های اخیر در نتیجه خشکسالی‌های متوالی، کاهش پوشش گیاهی و مدیریت نامناسب منابع آب شکل گرفته‌اند. موضوعی که تأثیرات آن مستقیماً متوجه استان‌های مرزی ایران از جمله خوزستان می‌شود.
مطالبه نمایندگان خوزستان از دیپلماسی فعال برای مهار ریزگردها
نمایندگان خوزستان در مجلس شورای اسلامی نیز طی ماه‌های اخیر بارها نسبت به تداوم بحران گرد و غبار هشدار داده‌اند.سید محسن موسوی‌زاده، نماینده اهواز، باوی، حمیدیه و کارون، با انتقاد از آنچه «کم‌تحرکی در پیگیری کانون‌های خارجی گرد و غبار» عنوان کرده، خواستار ورود جدی‌تر وزارت امور خارجه به این موضوع شده است.به گفته وی، بخش مهمی از ریزگردهای مؤثر بر خوزستان منشأ خارجی دارند و تا زمانی که رایزنی‌های منطقه‌ای با کشورهای همسایه به نتیجه نرسد، امکان حل ریشه‌ای این معضل وجود نخواهد داشت.نمایندگان استان همچنین بر ضرورت احیای تالاب‌های مرزی، اجرای توافقات زیست‌محیطی با عراق و تأمین اعتبارات ملی برای مقابله با آثار گرد و غبار تأکید کرده‌اند.
شرایط امروز با بحران‌های شدید سال‌های گذشته متفاوت است
سیدمحمدرضا موالی‌زاده استاندار خوزستان در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم درباره وضعیت فعلی ریزگردها اظهار کرد: در حال حاضر و در زمان انجام این گفت‌وگو، خوزستان درگیر گرد و غبار نیست و طی دو هفته اخیر نیز پدیده گرد و غبار گسترده‌ای در استان رخ نداده است، هرچند در برخی ساعات شاهد وقوع گرد و خاک بوده‌ایم.

وی در پاسخ به سؤالی درباره نقش خشک شدن تالاب‌ها در تشدید ریزگردها گفت: در سال‌های گذشته منشأ بخشی از گرد و غبارهایی که وارد خوزستان می‌شد، کشورهای سوریه، اردن، عربستان و عراق بودند.

استاندار خوزستان ادامه داد: اگر تالاب‌ها خشک شوند، ذاتاً می‌توانند به کانون گرد و غبار تبدیل شوند. از سوی دیگر زمانی که تالاب از وضعیت مناسب آبی برخوردار باشد، رطوبت موجود در آن می‌تواند تا حدودی به عنوان یک فیلتر طبیعی عمل کرده و بخشی از گرد و غبار را جذب کند.

موالی‌زاده با اشاره به منشأ ریزگردهای سال‌های اخیر تصریح کرد: در دو تا سه سال گذشته منشأ بخشی از گرد و غبارهای ورودی به استان دیگر صرفاً تالاب‌های عراق نبوده و این توده‌ها از سایر مناطق، به ویژه بخش‌های شمال غربی عراق، وارد کشور شده‌اند.

وی درباره وضعیت روزهای بحرانی در سال جاری نیز گفت: شرایط کنونی با وضعیت سال‌های قبل از 1397 و 1398 قابل مقایسه نیست. در آن سال‌ها غلظت گرد و غبار در برخی موارد به بیش از 10 هزار میکروگرم می‌رسید و حتی دستگاه‌های سنجش آلودگی هوا نیز با خطا مواجه می‌شدند.

استاندار خوزستان ادامه داد: بیشترین غلظت ثبت شده در سال جاری برای چند ساعت در حدود 600 تا 700 میکروگرم بوده که حدود سه تا پنج برابر حد مجاز است، اما با شرایط بحرانی سال‌های گذشته فاصله قابل توجهی دارد.
از دیپلماسی محیط زیستی تا احیای تالاب‌ها
اگرچه طی سال‌های اخیر بخشی از کانون‌های داخلیگرد و غبار در خوزستان با اجرای طرح‌های تثبیت خاک و توسعه پوشش گیاهی کنترل شده‌اند، اما کارشناسان معتقدند سهم قابل توجهی از ریزگردهای مؤثر بر استان همچنان منشأ خارجی دارد.بر همین اساس، فعال شدن دیپلماسی محیط زیستی، اجرای پروژه‌های مشترک با عراق برای تثبیت کانون‌های گرد و غبار، احیای تالاب‌های منطقه و تأمین حقابه‌های زیست‌محیطی از جمله مهم‌ترین راهکارهایی است که از سوی متخصصان و مسئولان برای کاهش اثرات این بحران مطرح می‌شود.
پایان یک بحران یا آرامش موقت؟
هرچند خوزستان امروز روزهای به مراتب آرام‌تری نسبت به بحران‌های گسترده گرد و غبار در دهه 90 پشت سر می‌گذارد، اما تداوم ورود توده‌های گرد و خاک از عراق نشان می‌دهد که این معضل همچنان حل نشده است. واقعیت آن است که ریزگردهای فرامرزی نه با اقدامات مقطعی، بلکه با همکاری‌های منطقه‌ای، تعهدات مشترک زیست‌محیطی و مدیریت پایدار منابع آب و خاک در سطح منطقه مهار خواهند شد. موضوعی که همچنان یکی از مهم‌ترین مطالبات مردم خوزستان از دولت و نهادهای مسئول به شمار می‌رود.

گزارش از حمیده عبدالهی

انتهای پیام/